Chỉ một câu thơ thôi mà ta thấy đã có tới sáu loài hoa:

Sớm đào, trưa lý, đêm hồng phấn
Tuyết hạnh, sương quỳnh, máu đỗ quyên
(Xóm ngự viên)

Đương nhiên, hoa bao giờ lại chẳng mang ý vị biểu trưng cho cái đẹp tự nhiên ban phát !
Nguyễn Bính yêu tha thiết cuộc sống thanh bình, mộc mạc ở làng quê với bao nhiêu là sắc hương đồng nội:

Qua dậu tầm xuân thấy bướm nhiều
Bướm vàng vàng quá bướm yêu kiều
(Hết bướm vàng)

Hoa còn là không gian tình tự cho những mối tình quê nồng thắm:

Chòm hoa râm bụt bên bờ giếng Nở đỏ như muôn mảnh lụa điều (Nhặt nắng)

Với hoa, Nguyễn bính còn thể hiện thời gian một cách tinh tế gợi cảm; thời gian như ẩn tàng trong từng sắc hoa. Đó là mùa xuân muôn hoa đua sắc: Đầy vườn hoa bưởi hoa cam rụng Ngào ngạt hương bay bướm vẽ vòng (Xuân về) … Vườn ai thấp thoáng hoa đào nở (Xuân tha hương) Mùa hạ với hoa sen, hoa súng và tiếng cuốc kêu khắc khoải Cuốc kêu dài bãi sậy Hoa súng nở đầy ao (Thanh dậm) Và mùa thu trong sáng với màu vàng đặc trưng: Thu sang rồi lại thu sang Cúc bao lần nở lá vàng bay đi (Dòng lệ dư) Rồi ảm đạm, tàn tạ mùa đông: Hoa nay vườn cải hoa tàn hết Em hỡi từ nay hết bướm vàng (Hết bướm vàng) Đến tháng ba chuyển mùa: Nóng lòng cây gạo lìa hoa đỏ Trổ búp tơ xanh đón gió hè (Tháng ba)

Tuy nhiên, Nguyễn Bính tả hoa không chỉ tả cái đẹp tác giả còn mượn hoa để bộc lộ tâm trạng, miêu tả những cuộc đời éo le, những số phận bi thảm xót xa, những mối tình ngang trái. Phải chăng đây là cái riêng. rất riêng của nhà thơ tài hoa? Trong thơ ông, chúng ta bắt gặp rất nhiều: hoa rụng, hoa tàn, hoa thừa….. Ngay cả hoa hồng cũng không tượng trưng cho tình yêu, hạnh phúc:

Tình tôi như đoá hoa hồng
Ở mương oan trái trong lòng tịch liêu
(Đoá hoa hồng)
Hoa đào hình như cũng thấm đẫm nỗi buồn trước những mối tình tan vỡ:
Hoa đào từng cánh rơi như tưới
Xuống mặt sân rêu những giọt buồn
(Thôi nàng ở lại)
Người phụ nữ trong “ Lỡ bước sang ngang ” mới cô độc, buồn rầu và tê tái làm sao:
Tháng ngàu qua cửa buồng the
Chị ngồi nhặt cánh hoa lê cuối mùa
Nguyễn Bính thường mượn hoa để ví von, so sánh, biểu hiện tinh tết tâm trạng, làm sợi dây liên kết tình cảm lứa đôi nồng thắm:
Hồn anh như hoa cỏ may
Một chiều gió cả bám đầy áo em
(Hoa cỏ may)
Và: Lòng anh như hoa hướng dương
Trăm nghìn đổ lại một phương mặt trời
(Em với anh)
Trong bài “ Lòng yêu đương “ bao nhiêu loài hoa được so sánh với giai nhân yêu kiều:
Một đi làm nở hoa sen
Một cười làm rụng hàng nghìn hoa mai
Những môi tô dậm làm phai hoa đào
Nõn nà như thể hoa cau
Thân hình yểu điệu như màu hoa lan

Nguyễn Bính là nhà thơ của làng quê và cũng là nhà thơ của tình yêu lãng mạn, trắc trở, nên trong thơ ông, hoa vừa là vẻ đẹp vừa là nỗi buồn như thế đấy.

(anpataxaconan)